Yeni bir işletmenin ilk 90 gününde amaç “her platformda görünmek” değil, talebi ölçebilen, müşteriyi kaybetmeyen ve büyüdükçe dağılmayan bir çalışma düzeni kurmaktır. Web sitesi, sosyal medya, reklam, CRM, muhasebe, ödeme ve otomasyonun hepsini aynı anda almak yerine önce satışın nerede tıkandığını görünür hâle getirmek gerekir.
Aşağıdaki sıra bir başlangıç çerçevesidir; evrensel doğru değildir. Hizmet işletmesi, e-ticaret, fiziksel mağaza, B2B satış ve yüksek regülasyonlu sektörlerde ihtiyaçlar değişebilir. Bütçe, kâr marjı, satış döngüsü, ekip büyüklüğü ve kullanılan ülke/ödeme altyapısı dikkate alınmalıdır.
Bu içerikteki bütçe, süre, adet, oran ve benzeri rakamlar evrensel kural değildir; uygulanabilir bir başlangıç çerçevesidir. Doğru eşik hesap, sektör, marj, hedef, veri hacmi ve geçmiş performansa göre değişebilir. Kararı kendi verinizle test ederek verin.
Bu konuda ne öğreneceksiniz?
- Gün 1-14: Alan adı, kurumsal e-posta ve erişim düzeni
- Gün 7-30: Teklif veya satış talebini ölçebilen web varlığı
- Gün 14-45: Ölçümleme ve temel dönüşüm tanımları
- Gün 21-60: CRM veya en azından düzenli müşteri kayıt sistemi
- Gün 45-75: Ödeme, muhasebe ve operasyon bağlantısı
- Gün 60-90: Reklam ve otomasyonu ancak ölçümden sonra başlatma
1. Gün 1-14: Alan adı, kurumsal e-posta ve erişim düzeni
İlk kurulumun temeli, müşterinin size ulaşabileceği ve ekipten biri ayrıldığında hesabın kaybolmayacağı bir erişim düzenidir.
- Alan adını işletmenin veya markanın kontrolündeki bir hesapta kaydedin. Alan adı, hosting, e-posta ve reklam hesaplarını mümkünse tek bir çalışanın kişisel e-postasına bağlamayın.
- info@alanadiniz.com, satis@alanadiniz.com ve destek@alanadiniz.com gibi adresleri ihtiyaca göre oluşturun. Her adres için ayrı parola paylaşmak yerine, ekip üyelerine yetki tanımlayın.
- Alan adı sağlayıcısı ve e-posta panelinde iki aşamalı doğrulamayı açın. Kurtarma e-postası ve kurtarma telefonunu da kontrol edin.
- Alan adı DNS panelinde e-posta sağlayıcısının önerdiği SPF, DKIM ve DMARC kayıtlarını eksiksiz uygulayın. Bunlar yanlış veya eksikse gönderdiğiniz teklifler spam klasörüne düşebilir.
- Parola, API anahtarı, veritabanı parolası veya yedek kodları forumda, ortak sohbet kanalında veya düz metin dosyasında paylaşmayın. Şifre yöneticisi kullanın; çalışan değiştiğinde ilgili erişimi kaldırın.
Başarılı sonuç: Müşteri size kurumsal bir adresten ulaşır, ekipte en az iki yetkili bulunur ve alan adı/hosting hesabı tek kişinin telefonuna bağlı değildir.
İstisna: SPF, DKIM veya DMARC doğrulaması başarısızsa kayıtları rastgele silmeyin. Önce alan adı panelinde aynı türde birden fazla SPF kaydı olup olmadığını kontrol edin; SPF genellikle tek bir TXT kaydı olarak düzenlenmelidir. E-posta sağlayıcınızın yönetim panelindeki DNS değerleri ile alan adı panelindeki kayıtları karşılaştırın. Sorun devam ederse e-posta sağlayıcısının destek kaydında alan adınızı ve hata ekranını paylaşın; parolanızı veya doğrulama token’ınızı paylaşmayın.
2. Gün 7-30: Teklif veya satış talebini ölçebilen web varlığı
İlk web sitesinin amacı ödül kazanacak kadar gösterişli olmak değil, ziyaretçiye ne sattığınızı ve bir sonraki adımın ne olduğunu açıkça anlatmaktır. Başlangıçta şu sayfalar çoğu işletme için yeterlidir:
- Ana sayfa: Kime, hangi problemi, nasıl çözdüğünüzü ilk ekranda anlatın.
- Hizmet/ürün sayfası: Kapsam, teslim süresi, başlangıç koşulları ve sık sorulan sorular.
- Hakkımızda veya güven sayfası: İşletme bilgileri, iletişim kanalları ve varsa referanslar.
- İletişim veya teklif formu: Ad, e-posta/telefon, ihtiyaç açıklaması ve izin metni gibi gerekli alanlar.
- Gizlilik, çerez ve ilgili yasal bilgilendirme sayfaları: Bunlar ülkeye ve iş modeline göre hukuk danışmanlığı gerektirebilir.
Formu kurduktan sonra kendinize test gönderin. Form gönderiliyor fakat e-posta gelmiyorsa yalnızca tasarım paneline bakmayın; form eklentisinin gönderim günlüğünü, spam klasörünü ve alıcı adresini kontrol edin. Mümkünse form kayıtlarını yalnızca e-postaya bırakmayın; güvenli bir panelde veya CRM’de de saklayın.
Arama görünürlüğü için Search Console’da alan adınızı ekleyin ve doğrulayın. Google’ın güncel doğrulama yöntemleri için resmî Search Console doğrulama rehberini kullanabilirsiniz. Alan adı mülkü için genellikle DNS paneline TXT kaydı eklenir. Doğrulama başarısızsa TXT kaydının yanlış DNS sağlayıcısına eklenmediğini, ana bilgisayar alanında gereksiz alan adı tekrarı bulunmadığını ve DNS değişikliğinin yayılmasını kontrol edin.
3. Gün 14-45: Ölçümleme ve temel dönüşüm tanımları
“Siteye 500 kişi geldi” tek başına iş sonucu değildir. En azından şu olayları ayrı ölçün:
- Teklif formu gönderildi.
- Telefon numarası tıklandı.
- E-posta adresi tıklandı.
- WhatsApp veya başka mesajlaşma kanalı açıldı.
- Satın alma ya da ödeme tamamlandı.
Google Analytics 4 kurulumu için Analytics’te Yönetici → Veri toplama ve değiştirme → Veri akışları → Akış ekle → Web yolunu izleyin. Ölçüm kimliğini kopyalayın. Kullandığınız site altyapısında Analytics/Google tag/Özel kod alanı varsa kimliği oraya girin; alan yoksa Google’ın GA4 kurulum adımlarındaki manuel veya Google Tag Manager yöntemini uygulayın.
Kurulumdan sonra kendi sitenizi gizli sekmede açın. Analytics’te Raporlar → Gerçek zamanlı bölümüne gidin. Ziyaret görünmüyorsa önce yanlış mülk veya yanlış ölçüm kimliği kullanıp kullanmadığınızı kontrol edin. Reklam engelleyici, çerez izni, önbellek veya CMP ayarı da veriyi etkileyebilir. Gerçek zamanlı veri görünse bile form gönderimi ayrıca test edilmelidir.
Basit bir haftalık tablo yeterlidir:
Hafta | Ziyaret | Nitelikli talep | Teklif | Satış | Gelir
1 | 240 | 12 | 8 | 2 | 18.000 TLBu örnekte talep oranı 12 / 240 = %5, satışa dönüşüm ise 2 / 12 yaklaşık %16,7’dir. Bu oranlar hedef veya sektör standardı değildir; yalnızca nerede kayıp olduğunu görmek için başlangıç ölçümüdür. Reklam maliyeti, vergi, iade, personel zamanı ve ödeme komisyonu bu basit tabloda yer almıyor olabilir.
4. Gün 21-60: CRM veya en azından düzenli müşteri kayıt sistemi
CRM satın almadan önce satış sürecinizi yazın. Örneğin:
- Yeni talep
- İlk görüşme yapıldı
- İhtiyaç netleşiyor
- Teklif gönderildi
- Takip bekleniyor
- Kazanıldı
- Kaybedildi
Başlangıçta küçük bir ekip için tablo aracı bile yeterli olabilir. Her kayıtta tarih, müşteri adı, kaynak, ihtiyaç, tahmini değer, son görüşme tarihi, sonraki adım ve kaybedildiyse nedeni olsun. “Teklif gönderildi” durumunda bir sonraki takip tarihi boş bırakılmasın.
Başarılı sonuç, her talep için “şimdi ne yapılacak?” sorusunun cevabının bulunmasıdır. Aynı müşteri üç farklı yerde tutuluyor ve son görüşme tarihi bilinmiyorsa pahalı bir CRM almak sorunu çözmez; önce alanları ve sorumluyu belirleyin.
İstisna: Formdan gelen kayıt CRM’e düşmüyorsa entegrasyon geçmişini, alan eşleştirmesini ve yetki süresinin dolup dolmadığını kontrol edin. Geçici olarak günlük form dışa aktarımı yapın; fakat müşteri verisini herkese açık dosyada tutmayın.
5. Gün 45-75: Ödeme, muhasebe ve operasyon bağlantısı
Ödeme sistemi seçerken yalnızca komisyon oranına bakmayın. Şu soruları yazılı olarak yanıtlayın:
- Ödeme başarısız olduğunda müşteriye hangi mesaj gösteriliyor?
- İade ve kısmi iade nasıl yapılacak?
- Başarılı ödeme CRM’de veya sipariş sisteminde nasıl işaretlenecek?
- Fatura/fiş süreci hangi sistemde tutulacak?
- Mutabakatı kim, hangi sıklıkta yapacak?
Başarısız bir ödeme sonrası müşteriye “ödeme alınamadı” deyip bırakmak yerine güvenli yeniden deneme bağlantısı, alternatif ödeme yöntemi veya destek kanalı sunun. Kart numarası, CVV veya banka giriş bilgilerini kendi tablonuzda tutmayın; ödeme sağlayıcısının güvenli akışını kullanın. Vergi, e-fatura, tüketici ve kişisel veri yükümlülükleri ülkeye ve faaliyet türüne göre değişebileceği için muhasebeci veya hukuk uzmanıyla teyit edilmelidir.
6. Gün 60-90: Reklam ve otomasyonu ancak ölçümden sonra başlatma
Reklamdan önce şu üç veri bulunmalıdır: hangi teklifin tanıtıldığı, dönüşümün nasıl kaydedildiği ve bir nitelikli müşterinin işletmeye yaklaşık ne kadar katkı sağladığı.
Başlangıç hesabı için:
Maksimum müşteri edinme maliyeti = Bir müşteriden beklenen brüt katkı × kabul edilebilir payÖrnek: Bir satışın brüt katkısı 4.000 TL ve bunun başlangıçta en fazla %25’ini müşteri edinmeye ayırmak istiyorsanız çerçeve maliyet 1.000 TL olur. Bu, kesin hedef değildir; sabit gider, iade, satış ekibi zamanı, vergi ve tekrar satın alma hesaba katılmamış olabilir.
İlk testte aynı anda beş kampanya açmak yerine tek teklif, tek hedef kitle ve tek dönüşüm seçin. Reklam tıklaması geliyor fakat form yoksa açılış sayfası ve teklif mesajını inceleyin. Form var fakat satış yoksa CRM’de kayıp nedenlerini ve takip süresini kontrol edin. Veri azsa “başarısız kampanya” sonucuna hemen varmayın; önce ölçümün gerçekten çalıştığını doğrulayın.
Otomasyon da aynı mantıkla kurulmalıdır. Örneğin form gönderilince otomatik e-posta, CRM kaydı ve görev oluşturulabilir. Ancak otomasyon yanlış alıcıya e-posta gönderiyorsa ilk adım otomasyonu kapatmak, son başarılı çalışmaları incelemek ve test verisiyle yeniden denemektir. Canlı müşteriler üzerinde denemeden önce kendi e-posta adreslerinizle test yapın.
İlk 90 gün sonunda beklenen tablo
- İşletmeye ait alan adı, kurumsal e-posta ve yedek erişim düzeni vardır.
- Web sitesinde ziyaretçinin atacağı net bir sonraki adım bulunur.
- Form, telefon, mesaj ve ödeme gibi ana dönüşümler test edilmiştir.
- Her müşteri talebinin sahibi, durumu ve sonraki tarihi bellidir.
- Haftalık olarak kaynak, nitelikli talep, teklif, satış ve gelir karşılaştırılabilir.
- Reklam ve otomasyon kararları tahmine değil, ölçülen darboğaza göre alınır.
Bu konuya kendi işletmeniz üzerinden katkı vermek isterseniz şu dört bilgiyi paylaşın: İş modeliniz hizmet, e-ticaret, fiziksel mağaza veya B2B mi? Şu anda müşteri talebi hangi kanaldan geliyor? En çok kayıp form/telefon aşamasında mı, teklif takibinde mi, ödeme aşamasında mı? İlk 90 gün için ayırdığınız bütçenin ne kadarı zorunlu altyapıya, ne kadarı deneme reklamına gidecek?